Những câu hỏi cần hỏi một nhà thầu xây dựng xanh trước khi thuê

Bắt đầu với kinh nghiệm thực tế của nhà thầu

Hãy hỏi nhà thầu đã thực sự hoàn thành những kiểu nhà nào. Một nhà thầu có thể nói họ “xây dựng xanh”, nhưng điều đó có thể mang nhiều ý nghĩa khác nhau. Bạn cần biết trước đây họ có từng xây các ngôi nhà hiệu năng cao, tiết kiệm năng lượng hoặc theo phong cách thụ động hay chưa, và tần suất họ làm việc đó như thế nào.

Hãy hỏi những câu đơn giản, thẳng thắn. Họ đã xây nhà với mức cách nhiệt cao hơn, thi công bịt kín khí kỹ lưỡng, cửa sổ tốt hơn, bơm nhiệt (heat pump), hoặc thông gió cân bằng như HRV hay ERV chưa? Họ có từng làm thử nghiệm blower-door (đo độ kín khí) không? Nếu bạn muốn một ngôi nhà tiêu hao năng lượng rất thấp, hãy hỏi xem họ đã từng hướng tới mục tiêu net-zero (ròng bằng không) hoặc mục tiêu nhà thụ động (passive-house) chưa.

Bạn cũng có thể hỏi họ tự thực hiện những phần nào tại chỗ và họ phải nhờ các nhà thầu phụ cho phần nào. Kết quả tốt thường phụ thuộc vào cả đội ngũ, không chỉ ở tên công ty trên xe tải.

Hỏi họ định nghĩa “xanh” cho ngôi nhà của bạn như thế nào

“Xanh” không phải là một sản phẩm duy nhất hay một gói cố định. Với một nhà thầu, điều đó có thể là cách nhiệt và cửa sổ tốt hơn. Với nhà thầu khác, có thể bao gồm các mục tiêu về độ kín khí, hệ thống chạy điện hoàn toàn, vật liệu ít phát thải VOC (low-VOC), lên kế hoạch sẵn sàng cho điện mặt trời, hoặc giảm rác thải trong quá trình xây dựng.

Hãy yêu cầu nhà thầu giải thích cách tiếp cận của họ bằng ngôn ngữ đơn giản. Nếu họ dùng các thuật ngữ như R-value, ACH, U-factor, SHGC, HRV, ERV hoặc heat pump, hãy hỏi các chỉ số đó có ý nghĩa gì đối với khí hậu của bạn và thiết kế ngôi nhà của bạn. Một nhà thầu tốt phải có khả năng giải thích rõ ràng những kiến thức nền tảng.

Các câu hỏi hay gồm:
- Bạn thường khuyến nghị mức cách nhiệt nào cho tường, mái và móng bản/ sàn?
- Bạn có đặt mục tiêu độ kín khí không, chẳng hạn ACH dựa trên kết quả blower-door test?
- Bạn tìm kiếm hiệu suất cửa sổ nào, như U-factor và SHGC?
- Bạn có ưu tiên thiết bị chạy điện hoàn toàn, bao gồm cả bơm nhiệt không?
- Bạn lắp hệ thống thông gió nào, và vì sao?

Nếu bạn đang ở giai đoạn đầu, hãy get matched và so sánh các nhà thầu đã có kinh nghiệm với đúng kiểu ngôi nhà bạn muốn.

Hỏi cách họ kiểm tra và xác minh công việc

Ngôi nhà xanh không chỉ nằm ở bản vẽ trên giấy. Nó còn phụ thuộc vào việc ngôi nhà được thi công cẩn thận như thế nào. Hãy hỏi nhà thầu cách họ kiểm tra để đảm bảo cách nhiệt, bịt kín khí, cửa sổ và hệ thống cơ điện (mechanical systems) được lắp đặt đúng theo mục đích ban đầu.

Một vài hạng mục kiểm tra đặc biệt quan trọng. Hãy hỏi họ có dùng blower-door testing để đo độ kín khí không. Hỏi xem thiết bị HVAC có được tính kích thước phù hợp với ngôi nhà thực tế thay vì ước lượng không. Hãy hỏi họ xác nhận đường ống gió (duct), hệ thống thông gió và bộ điều khiển (controls) đã được thiết lập đúng chưa.

Bạn có thể yêu cầu trả lời theo từng bước:
1. Trước khi đóng tường thạch cao (drywall), bạn kiểm tra những gì?
2. Sẽ có blower-door test không, và khi nào?
3. Bạn xác minh chất lượng lắp đặt cách nhiệt như thế nào?
4. Ai kiểm tra việc lắp đặt hệ thống thông gió và bơm nhiệt?

Nếu nhà thầu nói rằng việc kiểm tra là không quan trọng, đó là thông tin hữu ích. Các thông số kỹ thuật bằng văn bản và việc xác minh tại công trường giúp bạn so sánh các nhà thầu công bằng hơn.

Hỏi về thiết kế, ngân sách và các yêu cầu thay đổi (change orders)

Một ngôi nhà xanh hoạt động tốt nhất khi thiết kế và quá trình thi công hỗ trợ lẫn nhau. Hãy hỏi nhà thầu tham gia vào kế hoạch từ sớm như thế nào: bản vẽ, lựa chọn cửa sổ, hướng nhà, che nắng và hệ thống cơ điện. Những quyết định nhỏ về thiết kế có thể ảnh hưởng đến sự thoải mái, độ bền và mức tiêu thụ năng lượng.

Hãy cẩn thận với những lời hứa chung chung. Không nhà thầu nào có thể hứa một cách trung thực về hóa đơn điện nước chính xác, sự thoải mái ở mọi phòng, hoặc kết quả chứng nhận cụ thể nếu không có thiết kế cẩn thận, mô phỏng, rà soát địa điểm và thực hiện đầy đủ. Hãy hỏi họ có thể đưa những gì vào văn bản, và những gì họ không thể cam kết.

Ngoài ra, hãy hỏi họ xử lý phần “allowances” (khoản dự trù/cho phép thay đổi theo giá) và change orders (yêu cầu thay đổi). Trước khi bạn ký hợp đồng, hãy xác nhận phạm vi công việc, vật liệu, hệ thống, kiểm tra (testing) và trách nhiệm của từng bên bằng văn bản với nhà thầu có giấy phép. Bạn có thể tìm hiểu thêm về các lựa chọn hệ thống phổ biến tại /systems/ và các chủ đề về ngân sách tại /costs/.

Hỏi ai sẽ liên lạc với bạn trong suốt quá trình thi công

Giao tiếp tốt còn quan trọng hơn nữa đối với một ngôi nhà hiệu năng cao. Hãy hỏi ai là người liên hệ chính của bạn, tần suất bạn sẽ nhận được cập nhật, và ai sẽ trả lời các câu hỏi về cách nhiệt, cửa sổ, thông gió và lựa chọn thiết bị.

Nếu tiếng Anh không phải là ngôn ngữ đầu tiên của bạn, hãy yêu cầu nhà thầu sử dụng ghi chú bằng văn bản đơn giản, bản vẽ và danh sách sản phẩm. Bạn cũng có thể đề nghị họ chậm lại và giải thích các thuật ngữ. Một nhà thầu tốt sẽ tôn trọng điều đó. Điều quan trọng là bạn phải hiểu rõ những gì được bao gồm trước khi bắt đầu thi công.

EverGrain Built là dịch vụ miễn phí để ghép cặp (matching) và hướng dẫn. Chúng tôi không phải là nhà thầu. Chúng tôi giúp bạn so sánh các nhà thầu xây dựng tùy chỉnh xanh giàu kinh nghiệm gần bạn, sau đó bạn chọn người để phỏng vấn và thuê. Xem cách hoạt động như thế nào hoặc get matched để bắt đầu.